Φρέσκα

Αλλάξανε, αλλάζουν

XSAP_053832011

– Πώς ήταν το ταξίδι μαμά;
– Καλό ήταν. Μα πώς τις φτιάξανε όλες αυτές τις τρύπες στα βουνά;
– Τούνελ τα λένε. Είδες πόσο μίκρυνε ο δρόμος;

«Σε κάποιο στίχο του Άκη Πάνου, ή του Ρασούλη που φωνάζει
Κι όμως αλλάζει Κεμάλ, κι όμως αλλάζει.» [1]

Τις ακούω και τις δυο να συζητάνε στο τραπέζι της κουζίνας, πίνοντας τον καφέ τους. Συνομήλικες, στη μία ο πόλεμος της στέρησε τη μόρφωση, η άλλη απόφοιτος εξαταξίου Γυμνασίου – όπως με περηφάνια δηλώνει – που δεν συνέχισε γιατί ήταν η μεγαλύτερη και κάποιος έπρεπε να μείνει στο χωριό να βοηθάει στις δουλειές.

Δυναμικές γυναίκες, απ’ αυτή την πάστα των ανθρώπων που όρμηξαν χωρίς φόβο μέσα στη ζωή και κράτησαν σπίτια και οικογένειες. Κράτησαν και κρατάνε ακόμα.

Τις ακούω ν’ αναπολούν τα παλιά. Θυμούνται το πλύσιμο των ρούχων στα παιδικά τους χρόνια, αργότερα στις οικογένειες των αντρών τους. Μιλάνε για τις ξύλινες και σιδερένιες σκάφες, τα μεγάλα καζάνια που ζέσταιναν το νερό, τη στάχτη, την αλισίβα [2] και τα πράσινα σαπούνια, το κουβάλημα ρούχων και αντικειμένων από το σπίτι στο ρέμα και τούμπαλιν. Ξανά και ξανά. Μια ατέλειωτη κούραση που η απόσταση του χρόνου την έχει απαλύνει αφήνοντας στην επιφάνεια την όμορφη πλευρά των παιχνιδιών με το νερό και τα πλατσουρίσματα στις λάσπες.

Αναπολούν το παρελθόν, αναστενάζουν για τον χρόνο που κύλησε κι έφυγε, για τα βάσανα που συσσωρεύτηκαν, η μια συμπληρώνει τα κενά των αναμνήσεων της άλλης, συγκρίνουν εμπειρίες από δυο διαφορετικούς, αλλά κατά βάση ίδιους κόσμους, μεταφράζουν λέξεις της ντοπιολαλιάς τους για να γίνουν κατανοητές,

– Εμείς δεν το λέμε έτσι!
-Πώς το λέτε;

Η συζήτηση κυλάει στο καλαμποκίσιο ψωμί, στα φύλλα για τις πίτες, το φούρνισμα, το κουβάλημα των ξύλων απ’ τον λόγγο, το μάζεμα της σβουνιάς από τις αγελάδες.

– Και δεν σιχαινόσασταν συμπεθέρα να μαζεύετε τις σβουνιές;
– Σιχαινόμασταν, και να δεις τι γινόταν αν δεν είχαν ξεραθεί και τις πιάναμε. Λέει γελώντας. Αλλά τι να κάναμε; Δεν φτάνανε τα ξύλα και χωρίς αυτές δεν είχε ούτε φωτιά ούτε φαΐ.

XSAP_4612111801

Τις ακούω και ένας ολόκληρος κόσμος περνάει από μπροστά μου. Όχι πολύ μακρινός. Σπαράγματά του τα πρόλαβα στα παιδικά μου χρόνια, ολόκληρο τον βλέπω σήμερα στα ντοκιμαντέρ που μιλάνε για τον Τρίτο Κόσμο. Με λειψό νερό, με λειψή ενέργεια, με λειψές υποδομές. Ένας συνεχής αγώνας για την καθημερινή επιβίωση που σε κρατάει καθηλωμένο και δεν σ’ αφήνει να πετάξεις.

«Αυτός ο κόσμος
μπορεί ν’ αλλάξει, Κεμάλ
Μέσα στις καρδιές
στις πλατείες, σε γραφεία οβάλ.» [3]

– Πού να βάλω την μπατζίνα; Πάνω – κάτω ή στο αερόθερμο;
– Πάνω – κάτω στο 180. Θέλει ώρα όμως γιατί ο φούρνος είναι αργός.
– Καινούρια κουζίνα και αργεί;
[…]
– Το δικό σου πλυντήριο έχει άλλα κουμπιά.
– Άσε θα το ρυθμίσω εγώ. Τις ρόμπες του παιδιού τις βάζουμε στο παιδικό πρόγραμμα γιατί εκεί έχει μεγάλη θερμοκρασία.
– Το δικό μου δεν έχει παιδικό. Το κανονίζω μόνη μου.

Συνομήλικες, άφησαν χωρίς δισταγμό πίσω τους μια εποχή και προσαρμόστηκαν στον καινούριο κόσμο. Μάθανε να ρυθμίζουν πολύπλοκες συσκευές, αλλάξανε την καθημερινότητά τους, δώσανε στον εαυτό τους την πολυτέλεια να κάθονται και να πίνουν καφέ χωρίς την έγνοια του τι θα γίνει με το μαγείρεμα και το πλύσιμο.

Αλλάξανε μαζί με τον κόσμο γύρω τους. Με δυσκολίες πολλές φορές γιατί δεν ξέραν γράμματα, δεν είχαν κανέναν να τις βοηθήσει. Με δυσκολίες, αλλά αλλάξανε!

Τις ακούω, τις βλέπω να βουτάνε πάλι στη νέα εποχή γυρίζοντας κουμπάκια και ρυθμίζοντας πολύπλοκες συσκευές.

– Το Mega εγώ το έχω στο 5 στο δικό σας τηλεκοντρόλ που είναι;

Τις ακούω και τις συγκρίνω με τις φωνές που ακούγονται πολλές φορές γύρω μου για το τι όμορφα ήταν τα «παλιά χρόνια», για το πώς μας κατέστρεψε η τεχνολογία, για τα παιδιά μας που κινδυνεύουν από τα «μηχανήματα του διαβόλου». Τις βάζω δίπλα σε ανθρώπους που γυρίζουν συνεχώς στο παρελθόν για να αντιμετωπίσουν τον πολύπλοκο κόσμο γύρω τους. Αναπολούν ωραιοποιημένες καταστάσεις που ποτέ δεν υπήρξαν στην πραγματικότητα.

Τις βλέπω να μιλάνε ακατάπαυστα, να κάνουν άλματα απ’ το παρελθόν στο παρόν, να λοξοκοιτάνε το μέλλον,

– Σου έδειξαν τα παιδιά στο τάμπλετ τις φωτογραφίες;

και τις συγκρίνω με τα σχολεία μας που κρατάνε συχνά ερμητικά κλειστές τις πόρτες τους στον νέο κόσμο παπαγαλίζοντας γραμματικούς κανόνες και προπαίδειες, καταναλώνοντας τόνους χαρτιού σε κακοτυπωμένες φωτοτυπίες – εργασίες λέει για το σπίτι.

Τις βλέπω, τις ακούω και χαίρομαι!
Χαίρομαι γιατί αλλάξανε, αλλάζουν και μ’ έσπρωξαν κι εμένα να αλλάξω.

Ο νέος κόσμος είναι γύρω μας, αλλάζει συνεχώς, αλλάζουμε

«κι όποιος δεν καταλαβαίνει
δεν ξέρει πού πατά και πού πηγαίνει» [4]

XSAP_052150004


[1] https://goo.gl/rn6cRA
[2] https://goo.gl/gzKAGr
[3] https://goo.gl/3jUXFD
[4] https://goo.gl/13PSiz

Advertisements
Αρέσει σε %d bloggers: