Φρέσκα

ο Χάρης, ο Πάνος…και το Λαϊκό Tραγούδι

Αποσπάσματα από την παρουσίαση του όγδοου

Η παρουσία των αδερφών Κατσιμίχα στο λαϊκό τραγούδι γίνεται πολύ νωρίς, το 1984, πριν κυκλοφορήσουν τα «Ζεστά ποτά», με το «Μείνε όπως ήσουνα» (μουσική-στίχοι Πάνου Κατσιμίχα), στο δεύτερο δίσκο του Λεωνίδα Βελή, με τίτλο το όνομά του. Το «προξενιό» έγινε από το Μανώλη Ρασούλη, που έκανε και την παραγωγή και η ενορχήστρωση από τον Αντώνη Βαρδή.

Παρουσιάζουν ενδιαφέρον οι απαντήσεις του Πάνου σχετικά με το λαϊκό τραγούδι, σε συνέντευξη του στο Σπύρο Αραβανή:

Ερ: Ποια είναι τα δικά σας αγαπημένα λαϊκά τραγούδια;

Απ: Όταν ήμουν 12 χρονώ άκουσα στο ραδιόφωνο ένα απόγευμα το «Χωρίσαμε ένα δειλινό», του Τσιτσάνη, με τη φωνή του ίδιου. Εκείνη ακριβώς ήταν η στιγμή που έφαγα το «ηλεκτροσόκ». Αυτό το τραγούδι το αγάπησα κεραυνοβόλα, και αυτό έστρεψε τις κεραίες μου στο λαϊκό τραγούδι.

Το 1985 κυκλοφορούν τα «Ζεστά ποτά», από τα οποία σε μια συλλογή με τα λαϊκά του Χάρη και του Πάνου, θα συγκαταλέγαμε σίγουρα τις «Προσωπικές οπτασίες», πολύ περισσότερο όπως ξαναηχογραφήθηκε το 2006*, με πιο λαϊκή ενορχήστρωση. Ίσως και τη μπαλάντα του «Φάνη»… Η προσθήκη του μπαγλαμά στο ενδιάμεσο αναδεικνύει περισσότερο τη λαϊκότητα του τραγουδιού. Αυτό που δεν περίμενα να ακούσω είναι η σύνδεση του «Γέλα πουλί μου» με το λαϊκό τραγούδι, όπως την κάνανε ο Χάρης με τον Πάνο, σε ραδιοφωνική συνέντευξή τους στον Οδυσσέα Ιωάννου στις 22 Δεκεμβρίου του 2006. Η ερώτηση γίνεται αφού έχει ακουστεί το «Παλαμάκια, παλαμάκια» του Γιώργου Μητσάκη, από μια παλαιότερη ηχογράφηση στις 8-1-99 για τα δεκάχρονα του «Μελωδία». Τότε, όπως ανέφερε ο Ιωάννου, ανάμεσα στα δικά τους τραγούδια, είχαν παίξει και τα «Σαν βγαίνει ο Χότζας στο τζαμί», «Αλήτη μ’ είπες μια βραδιά» και «Φραγκοσυριανή»:

Χάρης: Εμείς το λατρεύουμε το λαϊκό τραγούδι και όχι στα λόγια… στην πράξη… Είχαμε μεγάλο ρεπερτόριο, ο Πάνος δούλευε και σε ανάλογα μαγαζιά, εγώ στο Βερολίνο, όπως είπα προηγουμένως , χρόνια ολόκληρα τραγουδούσα λαϊκά…

Πάνος : Και μαζί παίζαμε λαϊκά… Εγώ αργότερα όταν γύρισα, 80-82 πήγα φαντάρος. Από το 82 μέχρι το ’85, τρία χρόνια, είχα κομπανία με το Γεράσιμο τον Ανδρεάτο κι άλλους δυο φίλους και παίζαμε κανονικά εξάωρο. Ξεκινάγαμε 11 και τελειώναμε στις 5 το πρωί. Δηλαδή και τα αγαπάμε και τα ξέρουμε και τα ’χουμε δουλέψει πάνω στο πατάρι, τα ’χουμε τραγουδήσει κι έχουμε βγάλει μεροκάματο μ ’αυτά. Αλλά δεν θα το κάναμε ποτέ αν δεν υπήρχε αγάπη γι ’αυτό το τραγούδι.

Χάρης : Ξέρεις, από τα λαϊκά προέρχονται πάρα πολλά τραγούδια μας που δεν τους φαίνονται. Δηλαδή το «Γέλα πουλί μου», είναι ζεϊμπέκικο, στο refrain. Είναι ένα κανονικότατο ζεϊμπέκικο. Δηλαδή αν δεν έχεις θητεία στο λαϊκό τραγούδι δεν μπορεί να σου προκύψει κάτι τέτοιο. Αν δεν έχεις θητεία στο δημοτικό τραγούδι δεν σου προκύπτει το «Της αγάπης μαχαιριά», ή τα «Γυάλινα Γιάννενα»… Πρέπει να ’χεις δουλέψει πάνω σε κάτι, να το ’χεις αγαπήσει, να το’ χεις αφομοιώσει και έτσι προκύπτουν τα λεγόμενα πιο καινούργια τραγούδια τα οποία στην ουσία είναι λαϊκά τραγούδια κρυμμένα.

Οδ. Ιωάννου : Αν και γενικά σε λίγα τραγούδια σας έχετε βάλει μπουζούκι…. Αλλά είναι αυτό που λέει ο Χάρης, ότι είναι αφομοιωμένοι κάποιοι λαϊκοί δρόμοι και λαϊκές μελωδίες και τις έχετε περάσει στα τραγούδια σας..

Πάνος : Κοίταξε τώρα στα best (σ.σ. «Μουσική αυτοβιογραφία») υπάρχει φυσικά η «Συνέλευση των ποντικών», ένα χασάπικο κανονικό που είχε βγει στο δεύτερο δίσκο και ξανατραγούδησα εγώ αυτό που έδωσα στο Γιώργο το Νταλάρα, το «Αν υπάρχει λόγος». Δεν είναι πολλά, αλλά υπάρχουνε…

Κάποιο καλοκαίρι (αρχές της δεκαετίας του ’80), ταξίδευα με πλοίο από Αγκόνα για Πάτρα. Είχα να δω την Ελλάδα σχεδόν δυόμισι χρόνια. Καθόμουν μόνος μου στο κατάστρωμα και κάπνιζα. Πού λεφτά για καμπίνα. Είχα κάνει μιάμιση μέρα ταξίδι με τρένο από Βερολίνο , ήμουν βουτηγμένος σε μαύρες σκέψεις και άυπνος σχεδόν δύο μέρες.

Πλησιάζαμε στην Πάτρα , όταν ξαφνικά, δεν ξέρω αν ήταν κάποιο ραδιόφωνο ή κασέτα κάποιου από το πλήρωμα του πλοίου, άκουσα το τραγούδι. Το άκουγα για πρώτη φορά στη ζωή μου κι έτσι όπως ερχόταν από τα μεγάφωνα (κόρνες) του καταστρώματος , ελαφριά αλλοιωμένο από τον αέρα της ανοιχτής θάλασσας , κεραυνοβολήθηκα. Έπιασα μια καβάτζα και έκλαιγα σαν μωρό παιδί. “Επτά νομά, σ’ ένα δωμά”. Το απόλυτο μπλουζ , το απόλυτο Ουσάκ, η απόλυτη ροκ γλώσσα, η σπαραχτική ερμηνεία του Γιώργου, ο μεγάλος Άκης Πάνου , η μοναξιά της ξενιτιάς , η νοσταλγία , τα βάσανά μου, όλα μαζί .Ένα βαρύ, απελπισμένο, μαύρο τραγούδι, που όμως με λύτρωσε, ίσως γιατί αυτό ακριβώς είναι το blues. Λάδι στις πληγές του αγγέλου. …

…Γ.Α: Μπράβο… Αυτή είναι και η πρώτη φορά που παρουσιάζομαι επίσημα στα μουσικά δρώμενα. Άκου να δεις λοιπόν πως έγινε η γνωριμία μας. Το 1983, λίγο πριν απολυθώ από φαντάρος , βρέθηκα μ’ ένα φίλο μου, τον Γιάννη τον Πασπαλιάρη που ήμασταν μαζί στρατιώτες, στο Μπραχάμι , στον Άγιο Δημήτριο δηλαδή , να παίζουμε κιθάρα και μπουζούκι σ ’ένα μαγαζί στο «Ρεμούτσικο» κι ήταν εκεί κι οι Κατσιμίχες. Αυτός τους ήξερε γιατί ήταν γείτονάς τους και μου είπε πως «αυτά τα παιδιά γράφουνε πάρα πολύ καλή μουσική». Δεν είχαν γίνει ακόμα γνωστοί. Παίξαμε λοιπόν εμείς, ήρθαν και μας πλησίασαν τα παιδιά και μας μίλησαν με πάρα πολύ θερμά λόγια. Εκεί έγινε η γνωριμία μας. Στη συνέχεια ο Πάνος δούλεψε σ ’ένα μαγαζί που λεγόταν «Ανώγειο» στην Τερψιθέα Γλυφάδας, μαζί με άλλα τρία παιδιά. Εκεί λοιπόν με πήγε ο Γιάννης. Ένα βράδυ πήγα με μια παρέα λέγοντάς τους «θα σας πάω σ’ ένα πολύ ωραίο μαγαζί». Το σχήμα ήταν ο Πάνος Κατσιμίχας , ο Ηρακλής Κοντός και ο Αντώνης Μωραΐτης. Εκείνο το βράδυ είχε αρρωστήσει ο μπουζουξής τους, ο οποίος ήταν γεωπόνος. Είχε χτυπήσει το χέρι του. Ήθελε να εγκαταλείψει και τη νύχτα… Οπότε μου λέει ο Πάνος «πού είναι το μπουζούκι, φέρε το μπουζούκι». Πήγα σπίτι τρέχοντας, έπαιξα, έγινε η βραδιά κανονικά και μου έκανε πρόταση το αφεντικό. Δούλεψα λοιπόν με το πρώτο μου σχήμα το 1985.Παίξαμε μια σαιζόν ολόκληρη στο «Ανώγειο» στην Τερψιθέα Γλυφάδας. 

Ερ: Ποιο ήταν το ρεπερτόριο τότε; Είχατε και λαϊκά τραγούδια στο πρόγραμμα;
Γ.Α:
Ναι, ο Πάνος λαϊκά τραγουδούσε. Ξέρεις τι ωραίος λαϊκός τραγουδιστής είναι ο Πάνος; Κι έπαιζε και κιθάρα, έπαιζε ντέφι, φυσαρμόνικα. Στην αρχή λέγαμε κάποια τραγούδια του Χατζιδάκι , κάναμε ένα πιο έντεχνο πρόγραμμα και μετά λέγαμε λαϊκά και ρεμπέτικα. Τραγουδούσε ο Πάνος πάρα πολύ ωραία το «Παραπονιάρικο» και το «Σαν βγαίνει ο Χότζας στο τζαμί»…

Γ.Ντ: Πρέπει να σου πω κάποια πράγματα γι’ αυτά τα παιδιά. Όταν τους πρωτοάκουσα, ένιωσα αυτό το διαφορετικό και στη μουσική τους και σε όλη την έκφρασή τους. Δεν διαψεύστηκα. Είναι σίγουρο ότι τους χωρίζει εξαιρετικά μεγάλο χάσμα από το λεγόμενο σύγχρονο τραγούδι. Τα παιδιά αυτά κοσμούν, πλέον, το ελληνικό τραγούδι και με αυτά που λένε και προτείνουν και με τον ήχο και την όλη τους έκφραση. Έχουν δημιουργήσει μια σχολή. Πόσοι μετά από αυτούς δεν τράβηξαν τον ίδιο δρόμο;…

Ερ: Θα υπάρξει και τρίτη συνεργασία;
Γ.Ντ:
Η τρίτη θα είναι δισκογραφική. Δεν μπορώ να την προσδιορίσω από τώρα. Τη νιώθω όμως. Θα είναι μια πρωτογενής δουλειά. Υπάρχουν πολλές ιδέες. Ίσως γράψω κι εγώ τραγούδια. Ίσως πουν κι εκείνοι δικά μου τραγούδια και εγώ δικά του… Αυτά τα παιδιά τα θεωρώ δικούς μου ανθρώπους. Μπορεί να κουβεντιάζω μαζί τους με τις ώρες.

Πάνος: Η φιλία μας κρατάει πολλά χρόνια. Ήταν και αυτή ένας σημαντικός παράγοντας για να αποφασίσουμε αυτή τη συνεργασία.

Χάρης: Με τον Γιώργο έχουμε κοινές μουσικές καταβολές. Αυτό είναι το βασικότερο. Αγαπάμε και οι τρεις πολύ το λαϊκό τραγούδι. Κι έπειτα έχουμε την ίδια ανησυχία για το πού πάει το τραγούδι. Συνέχεια ψάχνουμε να βρούμε καινούργια πράγματα. Έχουμε, δηλαδή, την ίδια τρέλα. Συγκάτοικοι είμαστε στην τρέλα

Εκτός απ ’όλα αυτά δεν είναι λίγες οι φορές που ο Πάνος με το Χάρη ερμήνευσαν λαϊκά τραγούδια στην τηλεόραση ή το ραδιόφωνο. Ήδη ανέφερα τα «Παλαμάκια» του Μητσάκη και το «Σαν βγαίνει ο Χότζας στο τζαμί» των Γιάννη Σταμούλη-Χαράλαμπου Βασιλειάδη, ενώ τους έχω ακούσει να τραγουδούν το «Μη μου θυμώνεις μάτια μου» του Σταύρου Κουγιουμτζή (σε συναυλία του Νταλάρα στην Κύπρο το 1986), το «Χελιδόνι σε κλουβί» των Χατζιδάκι, Γκάτσου, μαζί με την Έλλη Πασπαλά (τα Χριστούγεννα του 1989 στην ΕΡΤ), το «Αργοσβήνεις μόνη» του Τσιτσάνη (στη «Βόλτα» της ΕΤ-3, στα μέσα της δεκαετίας του ‘90), αλλά κι ένα ωραίο ζεϊμπέκικο του Πάνου Κατσιμίχα με τίτλο «Δως μου απ ’το κουράγιο σου» ή «Ο πυγμάχος», που τραγούδησε ο Γεράσιμος Ανδρεάτος στην εκπομπή του Πάρη Μήτσου «Τα παντελόνια είναι περίεργα ρούχα» στις 6-6-2008 και κυκλοφόρησε τον περασμένο Απρίλη, σε νέα εκτέλεση, σε ένα cd single, μαζί με το περιοδικό «Μετρονόμος». …

Περισσότερα:

http://www.ogdoo.gr/prosopa/afieromata/ta-laika-toy-xari-kai-toy-panoy

Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση /  Αλλαγή )

w

Σύνδεση με %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

Αρέσει σε %d bloggers: